Yavuz Köyü Web Sayfası - Çarşıbaşı - Trabzon

YAVUZKÖY TARİHİ VE İSİMLER ÜSTÜNE BİR DENEME

              Yavuzköy tarihi tabii olarak bağlı bulunduğu Trabzon tarihinin bir parçasıdır.

      Çok köklü bir geçmişe sahip olan Trabzon ve tarihi hakkında pek çok eser yazılmış pek çok araştırma yapılmıştır.Ancak bu araştırmalar daha çok kitabidir.Yörede arkeolojik ve sosyal saha araştırması yok denecek kadar azdır.Bunun sonucu olarak Trabzon tarihi genellikle Xnephon’un (zenefon) Anabasis’i ile başlatılır.Daha eski dönemler hakkında yine kitaplardan birkaç satırlık bilgi vardır.
       Yüzeysel saha araştırmalarına göre ilk insan yerleşimi M.Ö. 7000 lerde başlar. Trabzon M.Ö. 2000 yıllarında yerli kavimler tarafından kurulmuş bir şehirdir. Daha sonra Kafkasya’dan gelen bazı kavimler yerli kavimlerle karışmıştır.M.Ö.8-7 yüz yıllarda önce Kimmerler sonrada İskitler Asya bozkırlarından gelerek bölgeyi istila etmişlerdir.Buradan Anadolu ya yayılmışlardır.Daha sonra bölgeye Persler (İranlı) Pontus (İranlı Anadolulu)Büyük İskender (M.Ö. 4 yy.) Romalılar sonrada Bizans hakim olmuştur.
       Yunanlılar (ellen) Trabzon’a ilk kez M.Ö. 756 da gelerek bu günkü şehrin yerinde bir koloni kurmuşlardır. Trabzon adı ilk kez Xnephon’un Anabasis’ inde geçer.Milet kolonisi olan bu şehirde Yunan paralı askerleri bir ay misafir olur.Bu dönemde Yunan=hellen, Miletliler sur içindeki şehirde yaşayan küçük bir topluluktur.Civardaki kabilelerle çoğunlukla savaş halindedirler.Az bir kısmıylada ticaret yapmaktadırlar.Bu dönemde başlayan ticari ve kültürel ilişkiler zamanla Hellen kültürünün bölgede yaygınlaşmasına sebep olmuştur.
M.S. 4 yy.da Roma İmparatorluğu Hıristiyanlığı resmi din olarak kabul edince bölge halkı Hıristiyanlaşırken bir taraftan da Rumlaştı. Bura da şunu belirtmek lazım ki Rum sözü bir millet adı değildir. Kelimenin iki boyutu vardır.Siyasi-coğrafi ve dini.Siyasi coğrafi olarak Roma vatandaşı ve daha sonrada Araplar tarafından yaygınlaştırılan anlamıyla Anadolulu demektir.Dini olarak ise milliyete bağlı olmaksızın fener patrikhanesine bağlı Hıristiyanları ifade eder.Yunanlı anlamını yakın zamanda almıştır.
      Bölgede Türk tarihi arkaik Kimmer ve İskit dönemlerini saymazsak Bizans döneminde 7 yy.da başlar. Bu dönemde  Balkanlardaki Bulgar Türklerini ezen Bizans devleti Onları sınır boylarına yerleştir ki ağırlıklı kısmını Gürcü baskılarına karşı Trabzon havalisine getirmiştir. Yine bu dönmede Hazar Türklerinden bazı kabileler Trabzon a yerleşir.
        Bu yüzyıllarda bölgeye iki farklı dış göç daha olmuştur.Ermeni Paulikanlar ile Türk ve Kürt guruplardan oluşan  Hurremiler.Ancak bu iki gurup daha sonra Balkanlara sürülmüştür.Ama onlardan bazı isimler miras kalmıştır.Yine zaman içinde bölgeye Ermeni yerleşimi de olmuştur. Bölgeye asıl Türk yerleşimi 11 yy dan sonra başlamıştır.1071 Malazgirt Zaferi ile Anadolu ya giren Türkler 1073 yılında Trabzonu feth eder.Kısa bir süre Elimizde kalan şehir tekrar Bizans tarafından ele geçirilir.Ama 12 yy dan itibaren bölgenin yüksekleri tamamen Türklerin elindeydi.Bayburt Sivas arasındaki bölgeden Özellikle Kürtün üstünden ve Harşit vadisi kanalıyla yöreye gelen Cepni Türkleri Vakfıkebir dahil olmak üzere Trabzonun batısını ele geçirmiş ve yerleşime açmışlardı.Yüksek kesimler Türklerin elinde kalmakla birlikte sahil kesimleri birkaç defa el değiştirmiştir
         Bu dönemde Bölgeye kuzey doğudan bir Türk göçü daha olur.Rusların baskısından bunalan Kıpçak(Kuman) Hanı Atrak Damadı olan Gürcü Kralı David’in daveti ile 40,000 askeri (yaklaşık 200,000 kişilik bir nüfus eder) ile Gürcistan’a gelir. Gürcistan’da önemli bir kuvvet oluşturan Kıpçaklar Selçuklu Türkleri ve Bizans ile savaşarak Gürcistan’ı büyüttüler.   Ancak zamanla diğer Gürcü beyleriyle aralarında çıkan anlaşmazlık sonucu Kars tan başlayarak orta ve doğu Karadenize yerleşirler.Bu olayda Trabzon Rum Devletinin de önemli rolü vardır.Bu devletin kurulması sırasında Kıpçakların büyük desteği olmuştur.İstanbul’un Haçlılar tarafından istila edilmesi üzerine iki Bizans prensi kaçarak Gürcü Kraliçesi Tamara’ ya sığınmıştı.Tamara yeğenleri olan iki prensi birkaç bin Kıpçak askeriyle Trabzon’a göndermiştir ve Trabzon Rum devleti kurulmuştur.Bu Krallar her zaman Kıpçak askerlerine dayanmış ve onlarla iyi geçinmiştir.Öyle ki prens ve kralların bir kısmı ikinci isim olarak Türkçe isimler taşıyordu.(Aksu, Atakutlu, Akboğa gibi.)Bu dönemde Hırıstiyanlaşmış Kıpçak Türkleri Yoğun olarak Trabzon a yerleşmiş ve bölgede etkili olmuştur.

Yorumlar (0)

Yorum Yaz

İsim

Yorum

Yorum Yaz